Eindredactie: Thierry Deleu
Redactie: Eddy Bonte, Hugo Brutin, Georges de Courmayeur, Francis Cromphout, Jenny Dejager, Peter Deleu, Marleen De Smet, Joris Dewolf, Fernand Florizoone, Guy van Hoof, Joris Iven, Paul van Leeuwenkamp, Monika Macken, Ruud Poppelaars, Hannie Rouweler, Inge de Schuyter, Inge Vancauwenberghe, Jan Van Loy, Dirk Vekemans

Stichtingsdatum: 1 februari 2007


"VERBA VOLANT, SCRIPTA MANENT!"

"Niet-gesubsidieerde auteurs" met soms "grote(ere) kwaliteiten" komen in het literair landschap te weinig aan bod of worden er niet aangezien als volwaardige spelers. Daar zij geen of weinig aandacht krijgen van critici, recensenten en andere scribenten, komen zij ook niet in the picture bij de bibliothecarissen. De Overheid sluit deze auteurs systematisch uit van subsidiëring, aanmoediging en werkbeurzen, omdat zij (nog) niet uitgaven (uitgeven) bij een "grote" uitgeverij, als zodanig erkend.

31 december 2008

Haiku
















Fabienne Ferfers


onherbergzaam wit
hangt het populierenbos
roerloos in de mist

het dennenbosje
snijdt de windstoot in schijfjes
tussen zijn naalden

onstuimig harpspel
langs het staketsel bij vloed
de meeuwen wachten

Belangrijk nieuw initiatief!

VERRASSEND NIEUW INITIATIEF VAN
Razor's Edge Editions
De Geletterde Mens - The Razor
Thierry Deleu

EEN PROMOBOEK VOOR AUTEURS

onder auspiciën van The Order of the Razorblades,
online ridderorde

15 auteurs stellen hun nieuwste boek voor
in een promoboek

Dedicaties

Talrijke nieuwe boeken zijn op komst om hun rentree te maken in het literaire 2010. Het lijkt wel een grote zee waarin de lezer moet duiken om zijn selectie te maken. Niet te doen, niet alleen omdat er zoveel vissen rondzwemmen, maar omdat de lezer de kleine vissen niet eens opmerkt of vindt, ze vallen niet op of ze schuilen voor de grote.

Op initiatief van de auteurs/dichters die lid zijn van "De Orde van de Scheermesjes" (zij die ook aan de wieg stonden van "De 50 Meesterdichters van de Lage Landen bij de zee") zoek ik 15 auteurs die hun nieuw boek (verhalen, roman of essay) willen voorstellen in een promoboek dat de naam Dedicaties krijgt.

Eén voorwaarde: de auteur geeft zijn boek niet uit bij een "officiële uitgeverij" (omdat het manuscript niet werd aangenomen of omdat hij/zij de regels van de commercie niet wenst te volgen).

Het nieuwe boek wordt niet geselecteerd op grond van thema, stijl, visie, maar uitsluitend op kwaliteit. Dit is geen gemakkelijke opdracht voor selectie, maar moeilijk gaat ook.

Wat komt er in Dedicaties?
De auteur stuurt via e-mail een fragment op uit zijn nieuw boek, max. 6 blz. A4din. Bovendien stelt hij/zij het boek voor in 20 regels (+ vermelding prijs en rekeningnummer, zijn/haar (e-mail)adres). Hierin legt hij/zij uit waarom hij/zij dit thema koos, deze constructie, deze uitwerking, welke emoties en reflecties hij bij de lezer wil opwekken. Kortom: de auteur dedicaceert zijn/haar boek aan de lezer! Hij/zij mailt ook een beknopte bibliografie door en een foto van hem/haar (kleur of zwart-wit).

Dit is een originele manier om contact te krijgen met de lezer, om toch als kleine vis in de grote zee waarvan sprake gezien te worden. Dedicaties is een uitnodiging om het (te verschijnen) boek te lezen en aan te kopen.

In opdracht van "De Orde van de Scheermesjes" en in navolging van het succesvolle initiatief "De 50 Meesterdichters" hoop ik 15 auteurs te kunnen voorstellen die niet over de commerciële kanalen (uitgeverijen) en overheidssteun (subsidiëring) beschikken om hun werk te promoten.

"Razor's Edge Editions" verzorgt de uitgave en brengt het promoboek in de pers en bij de potentiële lezer via persberichten en activiteiten. Hierdoor maakt de uitgeverij het nieuwe boek van de auteur (dat in 2010 verschijnt) bekend bij duizenden lezers. Via de info in het promoboek kunnen zij het nieuwe boek bij de auteur zelf aankopen!

- De auteur verbindt er zich toe geen honorarium te eisen en verzaakt aan zijn/haar auteursrecht voor het geselecteerde fragment.
- Zijn/haar bijdrage in de productiekosten en de publiciteit beperkt zich tot de aankoop van drie exemplaren tegen 15 € per ex. Hij/zij schrijft 45 € over op rekening 000-0900214-54 van Thierry Deleu, B-8670 Oostduinkerke.
- Wanneer zijn/haar boek verschijnt, kan hij een recensie-exemplaar sturen aan Thierry Deleu.

De kopij en de dedicatie worden per e-mail gestuurd aan thierry.deleu@skynet.be.
Het promoboek verschijnt einde 2009.

Suggesties om het initiatief te verbeteren, zijn altijd welkom

Thierry Deleu

Nieuwjaarswensen (16)

Lieve dichter,
Ik wens je een formidabel 2009 en goede herinneringen aan 2008.
Zeer van harte,
roel richelieu van londersele


opa slaapt in zijn stoel op wielen
waarheen rijdt hij in zijn oude slaap?
oma strijkt de middag glad met koffie,
weerberichten en betrouwbare koekjes.

de bokalen staan klaar voor groenten
met een eeuwig leven, oma's ogen stellen
vragen aan het licht van de veranda
de ketel borrelt rond erwten en prinsessen

wie bewaart hier wat?
ik ben kleiner dan een stoel
de wereld verschuift als opa wakker wordt
de tijd mompelt iets, wij bewegen onder glas


roel richelieu van londersele

30 december 2008


Nieuwjaarswensen (15)




Bij deze wensen wij jullie een gelukkig en voorspoedig 2009!
Marc, Pascale, Rens en Jietse Vandenbussche

Novelle van Ludo Noens

BANNELINGEN UIT DROOMTIJD

NOVELLE

LUDO NOENS

Het drong niet tot me door dat ik gaandeweg in de ban was geraakt van een uitzonderlijke gemoeds­toestand, tot ik bij verrassing overweldigd werd door een lang vergeten en nu glasheldere herinnering.
Ik was plots terug de zevenjarige knaap in een ziekenhuisbed, treurend om het afgelopen bezoek­uur. Met betraande ogen doorbladerde ik het fraaie sprookjesboek dat ik van moeder had gekregen: Hans en Grietje, Roodkapje, De Schone Slaapster, Repelsteeltje, droomachtige kleurplaten vol crypti­sche betekenissen met barokke zwier getekend.
Zo dwingend sprongen die verontrustende platen me opnieuw voor de geest dat het leek alsof ik in
dat kameleontisch universum van verwondering en terreur de archaïsche sleutel kon vinden die met Rons aberraties in verband stond...
En weer die gewaarwording: er is iets niet in de haak in deze kamer. Op het­zelfde ogenblik trof het mij dat het nachtkastje inderdaad letterlijk scheef stond.
En merkwaardig: bij nader inzien bleken de linkerpoten niet korter, maar kleiner. En ook met Rons bed, viel mij nu op, zat er iets fout: geen normale recht­hoekige vorm, maar het hoofdeind iets smaller dan het voeteneind.
En kijk nu, waarom had ik dat niet eerder opgemerkt? Het bezwete hoofdkus­sen lag half onder de verfomfaaide dekens, maar je kon moeilijk naast de ver­bleekte bloedvlek kijken...

De jonge would-be hippie Mars komt allengs op het spoor van het ver­ontrustende geheim van zijn excentrieke vriend Ron, een anders­denkende in meer dan één opzicht...
Een metafysische thriller die teruggrijpt naar de non-conformistische sfeer van de jaren zestig van de vorige eeuw.

Ludo Noens is freelance journalist, auteur van novellen, verhalen, non-fiction en essays (bij Elmar, Hadewijch, Pandora en Bres). Hij is ook uitgever van het eigenwillige kwartaalblad Portulaan.
Voor het Nederlandse tijdschrift
Bres leverde hij tientallen bijdragen over paranormale en fantastische fenomenen.

ISBN 9789081372305
Bannelingen uit Droomtijd, Ludo Noens - 81 blz.
6 € (incl. verzendkosten) - rek. 210-0123298-63, Ukkel
http://home.scarlet.be/ludio.noens/
e-mail: ludonoens@yucom.be

Nieuwjaarswensen (14)

DE TIJDSSPRONG

Ja raar maar waar. Tegen een dikke eikenboom lag een oude versleten man aan de voet van die boom. Duizend rimpelingen tekende zijn huid. Mager en versleten murmelde hij binnen 's monds. Hij weende en keek even naar de film van zijn leven. Moe en leeggeteerd was zijn rug krom, zijn stekkebenen knikten als knikkers tegen elkaar. Hij schreef zijn laatste brief omdat hij het leven ging verlaten, Zwierig en vol van plezier stapte kordaat en flink een mooie jongeling het nieuwe leven in. Hij stopte aan de glimmende eikenboom en zag de oude man en hoorde hem kreunen. "Mijn taak is volbracht," zei de versleten man. "Ja vriend je leven is voorbij, maar ik neem je taak over op klokslag 00,00 u op 31 december roep ik de wereld toe." De man van 2008 is gestorven! Een gezond en gelukkig nieuwjaar 2009! Samen maken we er iets van...

Egied Steylaerts

"hij in mij"


Nogmaals "Hotel New Flandres"

Hans Vandevoorde over Hotel New Flandres
Hans Vandevoorde bericht ons:
"Bijgaande recensie van Hotel New Flandres werd geschreven op vraag van Yang: deadline 15 december 2008, publicatie in het laatste nummer van de jaargang. De redactie verdaagde opname ervan naar een volgende jaargang omdat zij het niet eens was met de inhoud en zij anderen wilde inviteren om een antwoord op mijn tekst te schrijven. Ik heb mijn artikel daarop teruggetrokken omdat ik alle moeite had gedaan om aan de gemaakte afspraak tegemoet te komen en omdat de bijdrage – gezien de nakende fusie met freespace Nieuwzuid – zou verschijnen in een tijdschrift dat niet meer Yang was. Bovenal vond ik het jammer dat dissidente meningen in een literair blad niet meer kunnen. Van meet af aan lijkt de redactie aan een recensent met enige ervaring en kennis van de poëzie haar ‘literair correcte’ mening te hebben willen voorschrijven. Ik betreur het dat een tijdschrift dat mij sympathiek is en dat door redacteuren wordt gemaakt van wie ik het werk genegen ben, van zichzelf een Vlaamse Pravda wil maken... PS. Op enkele details na stemt de tekst die ik hier ter publicatie op de Contrabas aanbied, overeen met de definitieve tekst voor Yang."
De hele tekst is op te halen via de hiernaast staande link. Download HetNieuwVlaamsGettoVandevoorde

http://hotelnewflandres.wordpress.com/de-introductie/75/

Hannie Rouweler

29 december 2008

Nieuwjaarswensen (13)






















Wat kan ik U wensen?
Wat kan ik U meer wensen,
wat kan men meer wensen dan,
dat al de mensen hun wensen
wenselijk, menselijke zijn.
En dan wensen dat deze wensen
uitkomen.
Als is wensen menselijk.
of niet soms?

Kerstbrief voor minister-president Kris Peeters

Dorpsdichter Mark Meekers overhandigt kerstbrief aan minister-president Kris Peeters.

Dorpsdichter Mark Meekers overhandigde naar aanleiding van de kerstperiode onderstaande brief aan minister-president Kris Peeters. Aanleiding vormde de reactie van Kris Peeters op het overlijden van Wannes Van de Velde. Wannes Van de Velde was niet alleen een bekende van Mark Meekers. Hij ijverde ook mee voor het voortbestaan van Doel.

Geachte Heer,

“Kerstmis is de dag dat ze niet schieten” zingt een stadsgenoot van u. Ik slijp de scherpe bramen van mijn pen, haal jij dat grof geschut van die angelieke glimlach van je gezicht? Dan kunnen we misschien van mens tot mens even praten.

Het blijkt dat je onverbiddelijk bent in de Doel-kwestie. Standvastigheid is een lovenswaardige zaak, maar wanneer ze tegen alle logica ingaat en ontaardt in koppigheid of halsstarrigheid overtuigt ze niemand meer.
Ik denk dat je een grote vergissing begaat wanneer je economische parameters en normen toepast op de andere domeinen van het samen-leven. Gezien je professionele achtergrond kan ik begrip opbrengen voor deze afwijking. Er is genezing mogelijk: ik stel voor dat we het eens omdraaien en humane, morele, culturele, ecologische, sociale normen toepassen op de economie...

Het Vlaanderen dat jij voorstelt is er een van medogenloze fanatici, die zoals in het geval van Doel, letterlijk over lijken gaan. Je hebt mooi bijgedragen tot dat abominabele beeld van Vlaanderen, dat de erepalm voor de zelfmoorden wegkaapt. En om het even te personifiëren: twee van mijn vier kinderen (universitairen) zien het hier ook niet meer zitten en zoeken in het buitenland een humanere wereld op. Wat zijn ze met welvaart zonder welzijn?

Ik begrijp dat een politicus niet graag gezichtsverlies lijdt, zeker niet als hij “the (un)fair face of Flanders“ representeert, toch moet een man met moed uit “the march of the folly” (Tuchman) durven stappen en bekennen dat hij een faux pas begaan heeft. Hij moet de consequenties trekken -”restitutie doen”- zoals dat in het religieus jargon van uw jeugd heette!

Mocht je in deze kerstdagen toch ergens je knie plooien, of in een designzetel aanspoelen, geef ik je hierbij een artikel te lezen over je stadsgenoot Wannes Van de Velde. Hij was een integer mens en kan een goede gids voor je zijn.

Met kerstgroeten,
Mark Meekers (Marcel Rademakers) dorpsdichter van Doel
Leo Dartelaan 20, 3001 Heverlee


Directe link naar het artikel over Wannes Van de Velde met betrekking tot Doel = http://www.doel2020.org/Teksten/2008/het_doel_van_wannes_van_de_velde.doc

www.doel2020.org

Nieuwjaarswensen (12)


27 december 2008

à titre personnel

Ah Jan, de kronkels in je hersenpan
zijn voor mij niet te nemen te riskant
want ik rijd de bochten fout houd mij
met moeite in de koers bochtenwerk

is niet aan mij besteed weet dat ik
vergeefs heb geprobeerd ik ben beperkt
en niet flexibel ik durf niet te schrijven
dat ik gezond verstand ontbeer

dit te outen brengt mij bij een sad end
waartegen geen (c)ent gewassen is
ik stap uit de race voor het Grote
Gelijk onze vriendschap dierbaarder

dan het winnen van een rit in de ronde
van het leven even triomferen
en de kansen keren, gegarandeerd.
Moraal: niet kijven, vrienden blijven!

Thierry Deleu


Het is goed in eigen hert te kijken
wanneer men 't literair landschap overschouwt
het kaf, het koren en de tijd, zo zal blijken
en de relativiteit der dingen, welbeschouwd.

Al ben ik geen Van Deyssel, Komrij, Hermans of Reve
vredespijpen in letterenland rookt men niet
't is vullis of 't is leve (*)
het is maar zoals je het beziet.

De aard der dichtkunst, de stand der poëten
al dan niet gegeseld door de wind
ook in de letteren dient men te diëten
dat is wat ik ervan vind.

Maar dat hoeft natuurlijk niet te beletten
dat wij menselijk blijven op het andere vlak
't is goed de degens te kruisen, de messen te wetten
maar daarna is 't leven een feest en gaan we uit ons dak.

(°) Hier doel ik op de uitspraak van Reve in polemiek met Mulisch waarbij de eerste zei:
"Het werk van Reve, dat is leve, het werk van Mulisch dat is vullis."

Jan Van Herreweghe

26 december 2008

Nieuwjaarswensen (11)


Hannie Rouweler en "Hotel New Flanders"









Hotel New Flandres
Bavard & Ricochet

Sterren en dichteressen


Over het sterrensysteem als parodie
Doel van deze blog is de receptie van Hotel New Flandres te documenteren. Onze in strak Virginrode mantelpakjes gestoken receptionistes waren dan ook erg blij met de aandacht die professor doctor Hannie Rouweler van de universiteit van Diepenbeek in, jawel, Vlaams-Limburg aan het hotel besteedt.
Zeverland
Professor Rouweler is niet alleen een autoriteit op het gebied van de postexperimentele Vlaamse poëzie, zelf is ze ook geregeld en gelauwerd dichtende. Ondanks haar zelfgekozen exil naar Vlaanderens meest oostelijke provincie, verlangt ze mateloos naar weidse zeegezichten, wat zich weerspiegelt in haar bestselling literatuur. Op haar webstek maakt ze de kunstliefhebbers onder ons daar attent op: “Rouweler heeft een hang naar de zee,” zo heet het daar. “Ze woonde in de Bloemendaalse duinen, gedichten van haar hand hingen als posters op zeestations door het ganse Zeverland en op de Waddeneilanden behoort ze tot de best selling dichters.”
“In Nederland is dat gelukkig beter”
Professor Rouweler blijkt nogal gemengde gevoelens te hebben over HNF. Ze noemt het “een mooi boek, met veel tekortkomingen.” En ze vervolgt: ‘Er ontbreekt een flink aantal dichteressen, uit België, die de laatste jaren een bundel gepubliceerd hebben. De selectie is weer typisch mannenwerk geweest. Geen vrouw behoort tot het selectie team wat ik wel heel vreemd en ouderwets vind anno 2008. In Nederland is dat gelukkig heel wat beter. Daarnaast ook een ongelijkheid in keuze: van sommige dichters zijn zeer veel verzen opgenomen, waarvan ik me afvraag wat de reden hiervan is. Van andere dichters is te weinig werk opgenomen.”
We willen blablabla professor Rouweler alvast blablabla onze excuses aanbieden voor de talrijke omissies. We hebben inderdaad tientallen Belgische dichteressen over het hoofd gezien die tussen 2005 en 2008 belangrijk werk hebben gepubliceerd, werk dat, gezien zijn grensverleggende aard, ook nog cruciaal is gebleken voor de innovatie van de Nederlandstalige literatuur. Toch rekenen we erop dat recht zal geschieden wanneer deze dichteressen ongetwijfeld in groten getale de nominatielijst van de VSB-poëzieprijs zullen bevolken. We kijken ook reikhalzend uit naar hun massale optreden op de festivals der Lage Landen.

De beklemming van professor Rouweler


Tot onze grote spijt kreeg prof. dr. Rouweler een “beklemmend gevoel” toen ze kennis nam van onze introductie:
“Hoewel het initiatief wat mij betreft in orde is om de Vlaamse Poëzie apart te zetten, en in de bloemetjes, vind ik de verantwoording (voorin het boek) eng en beklemmend: allereerst vind ik het getuigen van een verregaande arrogantie in waardebepaling van de hedendaagse Vlaamse poëzie om dichters in te delen in sterren: wie bij de categorie 1 ster of 4 sterren behoort. Alsof we in een restaurant aan tafel gaan. Een degradatie van wat poëzie eigenlijk is. Het is zelfs lachwekkend zodat ik hoop dat heel snel weer een verstandige Nederlandse bloemlezer zich gaat bezighouden met bloemlezingen, waarbij ook de Vlaamse poëzie betrokken is, zoals wel vaker. Hiervan zijn talloze voorbeelden.”
Als literatuurwetenschapper en praktizerend kunstenaar, waarvan in Nederland talloze voorbeelden bestaan, en in de bloemetjes, had prof.dr. Rouweler toch kunnen vermoeden dat het sterrensysteem misschien een ironische kwinkslag onzerzijds was. Heeft zij er ooit bij stilgestaan misschien, en in de bloemetjes, dat het waarderingssysteem van verstandige bloemlezers als de heren Komrij en Molegraaf in wezen op hetzelfde neerkomt als het door HNF gebruikte systeem. Is de heer Komrij dan niet arrogant wanneer hij van de ene dichter meer gedichten opneemt dan van de andere? Of is hij een onvolprezen egalitarist, misschien? Nam de heer Komrij geen tien gedichten van de heer Claus op, tegenover slechts vijf gedichten van mevrouw D’haen en amper vier gedichten van de heer Hugues C. Pernath pp? Zou de heer Claus op de door de heer Komrij bijeengeharkte Parnassus dan misschien hoger in aanzien staan dan de heer H.C. Pernath pp, die al jaren ergens halverwege de helling, rillend in een mistflard, op de kabelbaan staat te wachten? Tsk tsk tsk, professor Rouweler. Zou een sterrensysteem van deze hiërarchiserende praktijk niet de uitkomst en zelfs de ultieme parodie kunnen zijn?
De bestselling dichter van de Waddeneilanden zou toch beter moeten weten.
Veel plezier en inspiratie nog, daar in uw Bloemendaalse duinen.






















http://hotelnewflandres.wordpress.com/de-introductie/75/

(ik sta perplex….het verwijst m.i. naar Vlaamsb(l)okkerigheid, echt niet te geloven dat dit allemaal kan…)

Ga naar de website van Hotel Flandres! Zie bijgesloten foto.
Ik zou alleen al vanwege deze foto het boek boycotten. Een hakenkruis in welke context dan ook! Ik veronderstel dat een aantal dichters in deze bloemlezing ernstige bedenkingen hebben.
Als ze die nog niet hebben, dan zouden ze die nu moeten krijgen. Ook om andere redenen.
Het is een schande voor de democratie in België, dat de redactie van de bloemlezing “Hotel Flandres” deze foto lanceert op hun website en nog wel home page, introductiepagina. Is in Vlaanderen “alles” mogelijk?
Er staat geen button op hun site, voor reacties. Ik leef hier overigens niet in exile (zoals de redacteuren stellen).
Ik teken hiermee ernstige bezwaren aan zodat in elk geval iemand uit Vlaams Limburg nog een geluid maakt!
De uitgever van een dergelijk werk zou zich er ook over moeten bezinnen.

We gaan verder met de overigens (meestal) goede samenwerking Nederland – Vlaanderen: één taalgebied!!

VREDIGE Kerstdagen,

Hannie

Gedichten Patricia De Landtsheer

de hemel houdt de adem in
sterren gaan blinken, de maan
met knipoog zucht, verglanst
in dit onmetelijk heelal

waarin wij nietig
jij een stip een lichtpunt
waarbij de barsten in ons hart
weer helen

de pijn om het verlies ons
zalvend achterlaat
gemis slaat ons vaak neer
heel ons wezen richten wij

naar jou tot het licht in ons is
wij niet langer hunkeren naar
wat voorbij is

maar nederig buigen dragen
koesteren en aanvaarden
dit gemis

Patricia De Landtsheer (dec.08)



Wanneer kloof tot crevasse versmelt
het woord ontoereikend wordt
door het verlies van zijn betekenis

de barsten in het hart door misverstanden
en hardnekkige onbuigzaamheid
dieper verwonden dan de kogel

uit onwetendheid afgevuurd
kan men slechts nederig zwijgen
het hoofd naar elkander nijgen

en hopen dat het ooit weer anders wordt
dat woorden weer gaan groeien
zich als parels op de wonden leggen

de weg naar de overkant
weer zichtbaar wordt
verbindt wat ooit verbroken werd

Patricia De Landtsheer (dec.08)

25 december 2008

De Kleine Notelaar

Wat ruist er in De kleine Notelaar?

Zoals we beloofden, wordt 2009 een jaar waarin weer heel wat te beleven valt.
We beginnen natuurlijk met het begin, namelijk: de activiteiten voor JANUARI.

Zaterdag 3 januari 2009
Vieren we met zijn allen Driekoningen zoals het hoort: met een lekker stukje taart!
Onze vrienden van Retro Live Music (Anny met zang en Louis met accordeon) komen het nieuwe jaar op gepaste wijze inluiden met klassiekers uit de oude en nieuwe doos.
Zin in een gezellige avond? Vanaf 19u is iedereen welkom voor iets warms of kouds met lekker stukje taart van het buffet. Geef wel een seintje als je komt, zodat we weten hoeveel te voorzien.

Zondag 25 januari 2009
Houdt vzw Symbiose haar jaarlijkse nieuwjaarsconcert. Dit keer hebben we het jasje een beetje anders gemaakt. We organiseren een brunch (met alles erop en eraan, kinderportie mogelijk) terwijl de Hongaarse pianist Joseph zich volledig laat gaan op de piano. U krijgt de meest gekende klassieke melodieën te horen in een heel eigen bewerking: Joseph goes Classic!
Vooraf inschrijven verplicht! Leden kunnen gratis van het concert genieten, voor niet-leden bedraagt de inkom 5€. Vzw Symbiose biedt u een glaasje schuimwijn aan.
Om mee te kunnen eten aan de feesttafel vragen wij 12€ (koffie of fruitsap inbegrepen, andere dranken apart te betalen).
Deelname aan de brunch is niet verplicht. Start concert om 10u30.

Donderdag 29 januari 2009
Nationale Gedichtendag met aansluitend bekendmaking van de winnaar van onze jaarlijkse poëziewedstrijd. Organisatie vzw Symbiose in de Reynoutzaal (Stadhuis Dendermonde), Grote Markt. Start 19u30, met muzikale omlijsting, een hapje en een drankje. Gratis inkom. Niet te missen. Tentoonstelling poëzie Cecile Vanhoutte.

Zaterdag 31 januari 2009
Verwelkomen we graag alle kids tussen 10 en 12 jaar in De Kleine Notelaar voor een heuse poëzieworkshop voor kinderen met jeugdauteur Patricia De Landtsheer.
Wat staat er op het programma?
Om 15u wordt iedereen verwacht om van start te gaan met de workshop.
We werken tot 17u en gaan dan aan tafel voor een lekkere pannenkoek met warme chocomelk of een frisdrank.
Om 18u worden de mama’s, papa’s, broers, zussen, opa’s, oma’s en andere sympathisanten uitgenodigd om naar het resultaat te komen luisteren. Tekstjes worden vooraf ingeoefend met juf woord Melissa.
Voor de “grote kinderen” is er lekkere glühwein of een jenevertje.
Een gezellig en nuttig dagje uit voor het hele gezin!
Participatie in de kosten voor de deelnemertjes: 5€ (all-in).
Iets bij dat u wat lijkt? Bel ons, schrijf ons, laat ons vlug iets weten! En vergeet uw
e-mailadres niet te vermelden zo er een is.
0494/60.19.61 - 0496/52.22.80 - 052/21.11.80

dekleinenotelaar@hotmail.com
U kunt ook uw lidmaatschap Symbiose vzw vernieuwen. 12,50 € pp 20 € (familiekaart) door storting op 737-0015592-18. Als lid geniet u gratis van de evenementen of krijgt u een fikse korting.
Maar er is meer: ook aan de liefhebbers van poëzie hebben we gedacht. De 1ste woensdag van de maand vanaf 19 u., of 1ste vrijdag vanaf 14 u. schrijft u samen met auteur Patricia De Landtsheer aan uw lievelingstekst of gedicht (begeleiding, kopieën e.d.m. in de prijs inbegrepen). Ter gelegener tijd kunt u uw pennenvruchten persoonlijk aan het publiek voorstellen. Succes en ambiance verzekerd. Bijdrage in de kosten ter plaatse af te spreken.

"Roman", een roman van Eric Rosseel


















Ere wie ere toekomt.
Mensen met lichamelijke gebreken en psychische stoornissen houden zich gaarne bezig met kunst, vooral met literatuur en voorzien noodgedwongen, doch meestal ten koste van zichzelf in het levensonderhoud van meer dan één overspelige deurwaarder. Wie me kent weet dat hier een ervaringsdeskundige aan het woord is. Anderen voederen liever vogels zij het zonder zelf te kunnen vliegen, en een niet onbelangrijk aantal bejaarden, vaak oudere mensen eet groenten en spreekt tot parkieten. Het zal dan ook geen kat verbazen en zeker ome Willem niet dat zowel hier als te Parijs, Amsterdam en zelfs Haringe Roesbrugge de roman Roman van Eric Rosseel binnen luttele uren voor geen geld verkrijgbaar zal zijn. Roman is een literair meesterwerk van hooguit honderd bladzijden, onvoltooid, maar volmaakt, geschreven door de auteur en uitgegeven door de uitgever, - maar wie gelooft die mensen nog? (Van de 25 exemplaren die hij aanvankelijk wilde maken, zijn er al drie om weg te gooien vanwege vuile vingers en een op hol geslagen drukmachine, en ondertussen is het in zijn bovenkamer veel te donker en te koud om nog verder te werken, - geloof de verkoper niet die u probeert wijs te maken dat een spaarlamp van 7 watt evenveel licht geeft als een goede oude van 60 en een kapot blazertje geeft geen warmte.)
Terzake: niks vaste prijs en geen verzendkosten, wie een der nu al schaarse exemplaren van Roman wil bekomen, mag ons telefoneren tijdens de kantooruren, we nemen toch nooit op, we hebben zelfs geen telefoon, alleen een nummer. Daarom: doe een voorstel, breng een bod uit, voor u is het jaar immers bijna ten einde, voor ons het leven. U hebt geen idee waar dit allemaal op slaat? Wel, u beschikt misschien over een gigantische hoeveelheid aardappels, u houdt van bidsprinkhanen, u heeft een bak Westvleteren in de aanbieding, boeken interesseren u niet, uw vader zaliger was postzegelverzamelaar, u is verliefd op de auteur, u kan de uitgever niet uitstaan, wacht niet langer, want digitale klokken tikken ook thuis niet en tracht NU voor geen geld of wat dan ook een exemplaar te bemachtigen van Roman van Eric Rosseel.
Fernand Ronsmans
uitgever Het Zinkend Schip

Nieuwjaarswensen (10)

Vredige ochtend in de himalaya’s

Het lijkt
alsof de voorbije nacht
iedere dorst heeft gelaafd

de dag breekt aan met licht
en vogelstemmen
vreemd aan het oor

in de verte
de weifelende klank
van een rietfluit

een ochtendgebed
voor Shiva, voor Boeddha
of voor welke godheid ook

zo vredig lijkt deze ochtend
als vond na al die eeuwen
het mensdom eindelijk vrede
eindelijk rust.

Germain & Liliane Droogenbroodt

Een vredevol Kerstfeest
Een voorspoedig Nieuwjaar

24 december 2008

Ode aan het vlas

Ode aan het vlas
voor mijn vriend Etienne Debruyne

In den beginne was het Woord
en het woord was Vlas
wie liep niet in fijn linnen
rijk en arm koning en vazal
paus en bisschop

aan het Hof sponnen ze vlas
in de huiskamers werd geweven
vlasboeren op markten en feesten
de roem van ’t Leievlas
geroot gebleekt in kapellen gezet
werd alom bezongen
soms tot halflinnen halfkatoen verwerkt
voor haute couture confectie

en dan in één klap brak de vezel
‘t vlas door synthetisch nep
van de markt gemept
het einde leek in zicht
families zochten nieuw perspectief
enkelen verzetten zich met vlas en wimpel
’t koninklijke geef je niet zomaar prijs
voor kwaliteit is er altijd een markt

Debruyne n.v. Ardooie nam het voortouw
voor creatief beleid
dat eeuwenoude reputatie bracht naar verre oorden
China India Nabije en Verre Oosten.


Thierry Deleu

Invitatie


Invitatie

Vrijdag 19 december om 20.00u
in de culturele stichting ITHACA, Ptda. Monte Molar, 78, Altea

Programma:
* Welkomstwoorden door D. Miguel Zaragoza, raadsheer van cultuur van Altea en door Germain Droogenbroodt, voorzitter van de Stichting ITHACA
* Voorstelling door literator-criticus Rafael Carcelén van het boek In de stroom van de tijd - En la corriente del tiempo van Germain Droogenbroodt, laureaat van de XXIX Premio de Poesía Juan Alcaide 2008, van de Engels-Chinese publicatie Selected Poems of Germain Droogenbroodt en van de partituur Dos Meditaciones voor gitaar, En Toledo y En la Veleta, compositie van Valentín Bielsa, uitgegeven door de Stichting ITHACA en de uitgeverij POINT Editions.
* Muziek recital door de gitarist Vicent Ballester, werk van de componist Valentín Bielsa
* Recital poëzie van Germain Droogenbroodt, geselecteerd uit In de stroom van de tijd - En la corriente del tiempo, zijn laatste bundel, lezing door de dichter in het Nederlands, Duits en Engels en in het Spaans door Rafael Carcelén.
* Expositie: werk van diverse nationale en internationale schilders.
* Hapjes en drankjes aangeboden door het stadsbestuur van Altea
Wij voorzien de aanwezigheid van de burgemeester van Altea*
Geschenk: de aanwezigen ontvangen gratis En la corriente del tiempo, aangeboden door de stichting Juan Alcaide
De vorige voorstelling was een groot succes!
Telefonische bevestiging is aanbevolen.
Het doel van de Stichting ITHACA is een culturele brug te zijn tussen de Spaanse en de buitenlandse cultuur door het organiseren van exposities en recitals van hoge culturele kwaliteit in samenwerking met Altea, Valencia en buitenlandse ministeries van cultuur.
Fundación Ithaca Droogenbroodt - Leroy de la Comunitat Valenciana
Partida. Monte Molar, 78, 03590 Altea, Tel. 96.584.23.50 email: elpoeta@point-editions.com - http://www.point-editions.com
p.s. Het Nederlandstalige weekblad “HALLO” publiceerde deze week twee pagina’s over de stichting ITHACA Droogenbroodt-Leroy!

Cursiefje van Iris

IK HEB NOG HEEL VEEL LIEF

Ofschoon je de broeierige eindejaarsfeesten met tegenzin tegemoet ziet, doe je toch mee aan het ceremonieel van kaartjes versturen. Dat heeft niet alleen te maken met hartelijk omgaan met de andere maar ook met schuldgevoelens. Zal je deze keer niemand vergeten? Zal zich niemand gekrenkt voelen? Degene die orde hebben stellen lijsten op, waarop naam en adres van diegenen die een wens of groet zullen bekomen. Van hen mag je stellen dat hun kaartjes altijd op tijd verstuurd worden en vroegtijdig ter bestemming aankomen. Ze vergeten nooit iemand. Al dagen vooraf liggen alle romantische wenskaarten - een winterlandschap met schaatsers of een huisje in de sneeuw - klaar op hun schrijftafel, naast de enveloppes en de vellen te kleven postzegels. Hun wensen zijn stereotypisch: veel geluk en een goede gezondheid! Goed gezien en bedoeld.

Naast de ordentelijke zijn er de fantasierijke. Hun wensen zijn nooit banaal en hun wenskaart is vaak een kunstwerkje op zichzelf: je kunt er een jaar lang op teren. Je bewaart het als een soort relikwie want het gaat om méér dan oppervlakkige genegenheid en wensen. Verder heb je de godsgelovigen die de zogezegde te bekeren heidenen een goed hart toedragen. Van hen ontvang je een wenskaart waarop een spreuk waarvan ze denken te weten dat ze uitstekend bij je levensfilosofie past. Staat daar: "Ik geloof in niets meer, zei zij/ maar ik heb nog heel veel lief;/ wie nog in liefde gelooft,/ gelooft nog in bijna alles." De afzenders zijn lieve mensen die het goed menen met het heil van je ziel. Ze hebben maar één vurige wens: dat hetgeen waarop zij hun leven opgebouwd hebben je ten goede komt, vrezend dat je, na je dood, voor eeuwig in een onaardse hel zult branden. Maar of deze zinnen bij je openhartige leefwijze en ruimschootse zienswijze passen? Heel veel liefhebben? Jawel. Geloven in alles? Liever niet. Liever iets verpakt in een gedicht: "Ik geloof niet/ in geloven in niets/ ik geloof in een bes/ die in een verlaten bos/ in donker water valt/ ik geloof dat er bosbessen bestaan/ dat één ervan communiceert/ met mij/ nu/ op dit uniek moment".

Vreemd dat je nooit iemand tegenkomt die het heeft over begrijpen. Niemand schijnt het te interesseren hoe het gesteld is met die steeds weer te ordenen chaos in je binnenruimte waarmee je al een leven lang worstelt. Van hetgeen je zelf probeert te begrijpen, of meent te begrijpen, heeft niemand een flauw benul. Het verkrachte woordje "geloof" heeft al altijd een averechts effect gehad op je denkvermogen. Geloven in wat? In waarheden? In leugens? Je moet al heel wat water naar zee hebben zien vloeien eer je die twee uit elkaar denkt te kunnen houden, zo verstrengeld zijn ze. Je eigen levensbeschouwing neemt alles in aanschouw want er bestaat ook nog zoiets als hoop. Een minder uitgehold begrip, eerder een noodzaak; een staf om op te steunen. Hopen dat het beter zal worden, voor anderen, voor jezelf. Hopen dat er minder kerstbomen zullen gekapt worden zodat de bossen kunnen ademen en groeien. Hopen dat er volgende keer iemand zijn arm om je schouders zal leggen en zeggen: "Ik begrijp je", of indien nodig "Ik vergeef je". Hopen dat iemand je handen in de zijne of in de hare zal nemen en zeggen: "Wees en blijf wie en wat je bent, want zo houd ik van je". Ver van het protserig kitschig eindejaarsvertoon bezinnen zich de liefhebbende mensen. Mensen met gevoel voor uitstekende muziek, een boeiend doek of boek, of een pakkend gedicht. Mensen die vanuit het diepste van hun hart je het allerbeste wensen, ook wanneer ze tussen de hen toegestuurde wenskaarten de jouwe niet vinden. Mensen die deze regels zullen lezen en zullen beseffen dat je hun dankbaar bent en veel om hen geeft. Dat je hen het allerbeste wenst wat een mens een andere mens kan wensen is vanzelfsprekend.

Zie ook:
http://www.coquelicot.com.py/
Schrijver: Iris Van de Casteele, 22-12-2008
iris.aguirretigo.com.py

23 december 2008

Nieuwjaarswensen (9)

HENRI THIJS EN HET PRIEELTJE ONLINE WENSEN U PRETTIGE FEESTDAGEN EN EEN GEZOND EN CREATIEF JAAR 2009.


Wens

Mensen verslaafd aan wensen
sturen mij soms op feestelijke dagen een groet
alsof het niet anders kan, alsof het moet.

Heel voorkomend en hoffelijk moet ik zeggen,
die kaartjes met gekleurde randjes en witte kantjes
boordevol leuke landschapjes met besneeuwde heggen,

waarin geen mens of dier ooit een spoor heeft durven leggen.
Huisjes en ramen vol licht en rook uit de schouw
naast dieren, bomen en struiken verkleumd van de kou.

Het lijkt erop dat eenzaamheid bevroren op papier,
dan leuk is en vol leute en plezier
terwijl men in het eigen hart niet durft kijken
om de droefheid daar een hand te reiken.

Daarom, mensen verslaafd aan wensen,
wil mij liever bij deze en een andere gelegenheid
exclusief en uiterst subjectief bedenken
met de mooiste uit jullie hoofd ontsproten geschenken.

Henri Thijs

22 december 2008

Nieuwjaarswensen (8)


Chatfant over 3 december!
























We aten Letteren in Koksijde.

Afgelopen woensdag 3 december was het dan eindelijk zo ver: de eerste jaarbundel van de Meesterdichters der Lage Landen zou ter doop gehouden worden. Van heinde en verre waren de dichters, schrijvers met hun aanhang toegestroomd. Nu zou de grote raadzaal van Koksijde qua formaat geen slecht figuur slaan als collegezaal, maar ze was werkelijk afgeladen vol en ook achter de zitplaatsen dromden zich nog een menigte samen.

Het bleek schier onmogelijk in deze mensenmassa nog bekende gezichten terug te vinden, dus beperkten mijn gesprekken zich tot die paar mensen, die ik al wel kende of een paar nieuwe dichters, die ik bij een volgend treffen hoop terug te zien.

Toch zat de sfeer er al onmiddellijk in: Thierry hield daarbij geflankeerd door de notabelen van Koksijde een bruisende speech, waarin hij ons de ontstaansgeschiedenis van de 50 Meester-dichters onthulde:
De idee was voortgekomen vanuit “The Order of the Razorblades”, de eerste on-line ridderorde. Oorspronkelijk stichtte men in 2000 “De 50 meester-dichters van Vlaanderen", maar al spoedig bleek er ook vanuit Nederland belangstelling te zijn zich aan te sluiten. Daarmee werd “De 50 meesterdichters der Lage Landen” een feit.
Het aantal werkende “Meesterdichters” is vastgelegd op een maximum van 50. Om tot meesterdichter te kunnen worden benoemd dient er onherroepelijk een periode als "solliciterende meesterdichter” worden doorgemaakt. Deze periode bedraagt een jaar.
Dichters, die minstens drie gedichten hebben gepubliceerd in een tijdschrift/e-zine of bloemlezing, ofwel gelauwerd werden of een prijs wonnen in de Lage Landen, kunnen in aanmerking komen voor selectie en de titel van “solliciterende meesterdichter” verwerven.
Dit nu is de eerste jaarbundel met de titel: HOE DE DICHTER ZICH EEN WEG GESELT TEGEN DE WIND.
Een bloemlezing met daarin werk van: Marcella Baete, Bert Bevers, Frans de Birk, Annette van den Bosch, John F. Broekhuis, Marc Bungeneers, Gunnar Callebaut, Martin Carette, Greta Casier, Jeannine Debbaut, Lidy de Brouwer, Pierre Deklerck, Leny De Goeyse, Jenny Dejager, Thierry Deleu, Luc Demiddele, Ferre Denis, Gwen Deprez, Marleen De Smet, Astrid Dewancker, Germain Droogenbroodt, Fernabd Florizone, Ludo Geloen, Hejatomsma, Patricia Lasoen, Paul van Leeuwenkamp, Frédéric Leroy, Cathy Mara, Mark Meekers, Peter Motte, Edith Oeyen, Ruud Popelaars, Eric Rosseel, Annmarie Sauer, Maurits Sterkenburg, Pien Storm van Leeuwen, Ina Stabergh, Annemieke Steenbergen-Spijkerman, Jet van Swieten, Henri Thijs, Guy Vandendriessche, Yerna Van den Driescche, Eric van den Wyngaerden, Jozef Vandromme, Jan van Loy, Dirk Vekemans, Katelijn Vijncke, Frans Vlinderman, Pom Wolff en Peter Wullen.
Het boek werd uitgegeven in de serie: "Razor 's Edge Editions" en zal vermoedelijk ook nog wel te bestellen zijn.
Informatie daarover kunt u vinden op: http://www.knightsrazor.com/.
chatfant
7 december 2008

Nieuwjaarswensen (7)


Nieuwjaarswensen (6)



























WINTER 2008

Krediet. Hoeveel hebben we nog
op de innerlijke rekening

waar we het kind van zullen worden?
En hoe creatief tellen we dan

de verhalen van vroeger, vertellen we
hoe we bij voorbeeld wilden geloven

dat een ster de weg wees naar wie
zijn zelf als ster in ons zou bewijzen,

lerend dat niet het verleden het heden
vormt maar het heden het verleden.

Dit alles zijn slechts woorden in een vers
maar woorden kennen de waarde

niet alleen van twijfel aan bezit
maar ook die van een openbaring.

Albert Hagenaars


Wij wensen jullie
feeërieke feestdagen
en een stoutmoedig 2009!

Albert en Siti




Dag Thierry,
Op dit moment profileren dichters zich ivm verkiezingen Dichter des Vaderlands. Op diverse websites, E Magazines.
Ik heb een sterke voorkeur voor Tsead Bruinja, vanwege zijn programma en ook als dichter.
Zou De Geletterde Mens belangstelling kunnen hebben onderstaande op hun website te zetten?
Of vind je dit teveel een Nederlandse aangelegenheid misschien? Ik weet het niet, maar vraag het daarom.
Mvrgroet
Hannie
Stem op Tsead Bruinja als volgende Dichter des Vaderlands.
Vanaf 2 januari kunt u stemmen op de nieuwe Dichter des Vaderlands. U kunt daarbij kiezen uit Tsead Bruinja, Joke van Leeuwen, Erik Menkveld, Ramsey Nasr en Hagar Peeters. Mijn voorkeur gaat uit naar Tsead Bruinja. Waarom? Lees zijn plannen op http://www.tseadbruinja.typepad.com/, waarin Tsead Bruinja toont dat hij zich niet alleen voor zijn eigen poëzie, maar zich vooral ook voor die van anderen in wil zetten. Stemmen kan van 2 januari t/m 28 januari via www.dichterdesvaderlands.nl. Op 2 januari worden de kandidaten uitgebreid voorgesteld in het Cultureel Supplement van de NRC. De uitslag wordt op 28 januari bekend gemaakt tijdens een televisie-uitzending van de NPS. De huidige Dichter des Vaderlands is Driek van Wissen www.kb.nl/dichters/wissen.

21 december 2008

Nieuwjaarswensen (4)

Wanneer kloof tot crevasse versmelt
het woord ontoereikend is geworden
door het verlies van zijn betekenis

de barsten in het hart door misverstanden
en hardnekkige onbuigzaamheid
dieper verwonden dan de kogel

in onwetendheid afgevuurd
kan men slechts nederig zwijgen
het hoofd naar elkander nijgen

en hopen dat het ooit weer anders wordt
dat woorden weer gaan groeien
zich als parels op de wonden leggen

de weg naar de overkant weer
zichtbaar wordt
verbindt wat ooit verbroken werd

(c) Patricia De Landtsheer

Een vreugde- vrede- vrienschappelijk en liefdevol 2009 toegewenst.

20 december 2008

LINKS

ACG Vianen
Amanda Visch nieuwe site
Annemieke Steenbergen
Aramis
Doris Dorné
Eric Rosseel
Eva Van Hoorne
Frédéric Leroy
Gijs Ter Haar
Ingmar Heytze
Irene Langenfeld
Maarten Inghels
Olaf Risee
Peter Krijn
Peter M. van der Linden
Pomgedichten
Sabine Luypaert
Sacha De Backer
Sammy Deburggraeve
Simon Vinkenoog
Sjoerd Bakker
Stefaan Van Laere
Sylvie Marie
Bert Bevers
Chatfant
David Troch
Frank De Vos
Froukje van der Ploeg
Guy Van Hoof
Henk Van Zuiden
Herman De Koninck
Herman J. Claeys
Lucas Hirsch
Maarten Otten
Philip Meersman
Poet In Time
Simon Mulder
Stijn Vranken
Sylvia Hubers
Vitalski
Behoud de begeerte
Beli (met Het Netwerk)
De Brakke Hond
De Contrabas
De Geletterde Mens
De Muzeval
De Orde van het Scheermes
Den Hopsack
Digther
Gelderse Schrijvers Kring
Gierik
Het huis van de poëzie
Komkommer en kwel
Masereelfonds
Meander
Mengmettaal
Met andere zinnen
Opspraak
Poetry
Poëzie in Vlaanderen - Parlando
Poëziecircus
Poëzierapport
Vereniging Vlaamse Letterkundigen
Didi de Paris
Kees Klok
Leuk om lezen
Max Lerou
Paul Schaaps
Pom Wolff
Steven De Swerts
De Schrijfzolder
Dichttalent
Gedichten nl
Gedichtennet
Het Schrijvertje
Lettertempel
't Muziekdoos collectief
Berline
Blauhaus
Lies Van Gasse

Gedicht Jacques Titeca

Woorden als een zwerm vogels
Die plots opduiken in mijn hemel.

Na klapwieken klampen ze zich vast
Aan de lijnen van een blad
Dat ik aanreik.

Jacques Titeca.

Verkorte versie van het referaat en de tafelspeech

door Thierry Deleu op de voorstelling ven het eerste jaarboek van “De 50 Meesterdichters van de Lage Landen bij de zee” op 3 december 2008 in het gemeentehuis van Koksijde


Ik heb niet de intentie om deze ontvangst op het gemeentehuis te ontluisteren door ellenlange theoretische bedenkingen over het literaire landschap in Vlaanderen en Nederland. Met andere woorden: ik maak het kort, maar krachtig.

In de loop van een nieuwe legislatuur wordt elke keer verkondigd dat de taak van de overheid op het gebied van kunst & cultuur een zekere afronding heeft bereikt. Een pedante uitspraak, maar het voorval typeert onze kunstpolitiek en ons cultuurbeleid: het wordt gezien als een verzameling van activiteiten die op zeker ogenblik kunnen worden afgerond.

Hoe definiëren wij “cultuur”? Die vraag kwam pas aan de orde toen er iets met de maatschappij gebeurde. Dat was in de tweede helft van de jaren '60. Mei 1968. De balans van de welvaartsstaat werd opgemaakt. Ook in het cultuurleven. Ondanks de financiële vooruitgang bleek de participatie van het publiek te stagneren en op enkele gebieden sterk achteruit te gaan.

Tussen 1900 en Parijs 1968 ligt het tijdperk van de burgerlijke cultuur. Kunst werd aangezien als een teken van burgerlijke macht. De kunst bleef een luxe.

Na Parijs 1968 kwam echter ook in de kunstpolitiek en het cultuurbeleid de verbeelding aan de macht. Het betekende dat het beleid zich richtte op het scheppen van ruimte voor allerhande vormen van cultuur. Het nieuwe cultuurbeleid hield zich ook bezig met het scheppen van nieuwe kanalen van communicatie tussen kunstenaar en publiek.

In de gemeenten vond men de aanknopingspunten voor een nieuw beleid. Adviesorganen, raden en commissies werden opgericht. Een culturele infrastructuur werd opgezet. Cultuurcentra werden gebouwd in elke gemeente. De verbeelding bleef een decennium aan de macht. Aan het einde van de jaren '70 beweerde de overheid dat haar taak op het gebied van kunst & cultuur een zekere afronding had bereikt.

Een cultuurbeleid is echter nooit af.
Ook het gemeentelijk cultuurbeleid bereikt nooit een afronding. Willen wij de vervlakking tegengaan, dan moeten wij de cultuur weer dichter bij de mensen brengen.
Het gemeentebestuur heeft een belangrijke rol als bemiddelaar. Bij parenthese wil ik beamen dat de gemeente Koksijde - vooral sedert de tweede helft van de jaren ’90 - een brug wist te slaan tussen kunstenaars en het publiek. Ik heb het hier niet alleen over de reglementering, de subsidiëring, maar ook en vooral over de infrastructuur en de activiteiten.

Als je gewoon even doordenkt, dan weet je dat meer vrije tijd inhoudt dat de mens zich kan ontpoppen als de “spelende mens”. De creatieve, spelende mens. Zijn wij cultureel inventief genoeg om die vrije tijd op te vullen?

Dit is de taak van de overheid. Wij moeten het echter niet altijd eens zijn met het gestructureerde gezag. Er moet een zekere spanning zijn tussen de vrije creatieveling en de verkozen persoon die het gezag incarneert.
Cultuur heeft een aspect van permanente onrust. De intellectuele mens moet de motor zijn van een culturele beweging die onrust zaait, die nieuwe ideeën aanbrengt in de verschillende disciplines van het leven, ook dus in de puur artistieke.

Ik wil mij hier echter beperken tot de literatuur, met het accent op de subsidiëringpolitiek, de taak van de overheid en de functieomschrijving van de (openbare) bibliothecaris Mijn opmerkingen gelden ook ten dele voor onze noorderbuur.

Wat is de oorzaak van het onbehagen van zovele schrijvers? Welke zijn hun grieven? Hoe komt het dat auteurs zich groeperen om hun gemeenschappelijke eisen kracht bij te zetten? Is de schrijver slechts een parasiet die het product van zijn fantasie tegen geld verkoopt?

De meeste schrijvers, op enkele oudere succesrijke auteurs na, kunnen niet van hun pen leven. Waar zouden zij overigens van leven? Van de verkoop van hun werken? De auteursrechten? Wegens de beperktheid van de Nederlandstalige boekenmarkt lopen de oplagen zelden hoog op, zodat de opbrengst in de meeste gevallen niet volstaat om een schrijver fatsoenlijk te laten leven.

Penibel is hier de vaststelling dat debutanten en/of auteurs die niet uitgeven bij erkende uitgeverijen uit de boot vallen. Bovendien ondervinden zij weinig steun van de bibliothecarissen die geen of bijna geen boeken van hen aankopen.

Het huidige Fonds voor de Letteren keert subsidies voor de literatuur uit in de vorm van subsidies, stimuleringstoelagen en werkbeurzen. De vraag is echter of die uitkeringen correct gebeuren? Ik zoek vergeefs naar een controlemechanisme waardoor enerzijds adviezen van het Fonds kunnen worden bijgesteld of aangevochten en anderzijds de samenstelling van het adviesorgaan kan worden onderzocht op zijn pariteit en integriteit. Of scherper geformuleerd: zijn er voldoende meetbare garanties ingebouwd om enige vorm van belangenvermenging te voorkomen?

Het debuut in de literaire carrière is bijzonder moeilijk. Een auteur zonder naam of faam moet de gunst van een uitgever en die van een publiek zien te winnen. Soms hebben auteurs het geluk door een collega-schrijver met naam ontdekt en beschermd te worden of door een uitgever opgemerkt te worden, die bereid is hun een kans te geven. Maar dit blijven uitzonderingen. De meeste schrijvers moeten op eigen krachten rekenen om zich een weg te banen naar een eerste succes. Deze weg kan soms vrij lang zijn.

Opvallend is het feit dat vele auteurs gewag maken van uitgaven in eigen beheer. Dit betrekkelijk hoge cijfer wijst op een bepaalde tendens in de verhouding auteur-uitgever. Er zijn inderdaad duidelijke ziektesymptomen, die het lampje op rood zetten. De schrijver kiest zijn uitgever niet, hij wordt door hem gekozen. Zodra het werk geschreven is, verliest de auteur er de heerschappij over. De lezer interpreteert dit gedoe op zijn eigen manier. De commercie (lees: de uitgever) beslist almachtig over het stoffelijk lot van dat geesteskind.
Hij acht het verkoopbaar, rendabel of totaal waardeloos. Hij behandelt het gewoon als ieder ander commercieel product. Indien het merk (hier dus de naam) al bekend is, zal de verkoop vermoedelijk vlot verlopen. Voor een nieuwigheid is een uitgever echter beducht.

Dit besef van schreeuwend onrecht groeit vooral bij de jongere schrijvers (en bij de ouderen die aan hun debuut terugdenken), omdat zij er het meeste nadeel van ondervinden. Zij hebben immers meestal nog geen naam en hun boeken worden dus niet zonder meer aanvaard.

De schrijvers die hun werken zelf uitgeven, geven een eerste aanzet tot ontsnapping aan het uitgeversbedrijf. Het zijn meestal jongere schrijvers, wiens manuscript door een uitgever geweigerd werd en die dus door de bestaande kanalen niet kunnen doorbreken.

De literatuur wordt door de overheid stiefmoederlijk behandeld. Zij is vaak niet erg vrijgevig. Zij stelt auteuronvriendelijke voorwaarden. Zij geeft voorrang aan de uitgever boven de auteur, aan de commercie boven de kunst. Ik durf te beweren dat de overheid de literatuur veeleer bemoedert dan wel daadwerkelijk helpt.
De bibliothecaris is de bruggenbouwer tussen de informatie in een bibliotheek en haar bezoekers. Hij zorgt ervoor dat het informatieaanbod van de bibliotheek goed aansluit bij de wensen van de bezoekers en houdt de collectie up-to-date.
Daar wringt het schoentje, beste vrienden! Hoe maakt hij kennis met uitgaven van auteurs die niet bij “gevestigde” uitgevers (met recensie) worden uitgegeven? En indien hij er weet van krijgt, vindt hij het dan belangrijk/onbelangrijk en/of tijdrovend om contact met de auteur te nemen? Wat doet de bibliothecaris indien hij geen recensie toegestuurd krijgt?
Van wie krijgt hij informatie over nieuwe uitgaven? Wat indien hij van de officiële bibliotheekdienst slechts informatie en recensies ontvangt van ingezonden nieuwe boeken door de “grote” uitgeverijen? Besteedt hij ook evenveel aandacht aan informatie hem door de auteur zelf bezorgd? Is het niet wenselijk (menselijk) dat ook (beginnende) auteurs of auteurs zonder grote uitgeverij of auteurs die uitgeven in eigen beheer zich met evenveel respect kunnen wenden tot diezelfde officiële “kanalen”?
Niet de kwaliteit van het werk is voor de (meeste) bibliothecarissen belangrijk, maar wel en uitsluitend de naam en faam van de schrijver.
In mijn bezorgdheid om de “kleine auteur”, van wie ik reeds herhaald in artikels en spreekbeurten een omschrijving gaf, heb ik allicht op zere tenen getrapt, ook van hen die het niet eens verdienen. Excuses. Je mag nooit generaliseren, maar als je boos bent, doe je dit wel vaker.

De waarheid is dat elke auteur klein en onbekend begint, maar door geluk, kwaliteit en netwerk soms terechtkomt waar hij wil. Soms, indien de wind gunstig waait, indien de kritiek een handje toesteekt, indien een uitgever commerciële baat vindt… Indien dit niet het geval is, ik bedoel: indien de factor geluk jou in de steek laat, dan ben je verloren voor de “literatuur”.

De meeste boeken van de “grote” auteurs liggen in de reguliere boekhandel en zijn vrij verkrijgbaar. De bibliothecaris die de boekhandel bezoekt, kan het boek effectief in de hand nemen en beslissen of hij het aankoopt of niet. Ik beschouw de bibliothecaris echter niet als een ambtenaar (of niet alleen), maar ook als een speurneus, een obsédé, een ontvoogder, een vriend van alle auteurs.
Hoe bereikt de kleine auteur de Vlaamse en Nederlandse bibliotheken? Dit is de hamvraag.

Soms heb ik de indruk dat “je boek uitgeven in Vlaanderen” een vieze onderneming is. Grote uitgeverijen willen het liefst van hun literaire boeken af. Zeker van hun poëzie, omdat deze maar enkele procenten opbrengt.
Bovendien zijn literaire tijdschriften - dé mogelijkheid bij uitstek voor aankomende auteurs die vaak zelf aan het roer staan - aan het uitdoven. Een schrijver/dichter die nu iets interessants te melden heeft, doet dit nu via het internet.

Ik wil de aandacht vestigen op de literaire ongelijkheid waardoor “alle schrijvers niet gelijk zijn voor de wet”. Het kan niet dat elementen zoals leeftijd (debutant of outsider, favoriet of verguisde), uitgeverij (in welke vorm ook: van eigen beheer over print-on-demand tot erkende uitgeverij), mediabelangstelling, vriendendienst, meespelen bij de beoordeling. “Niet alle schrijvers zijn gelijkwaardig”: dit is correct: de ene auteur schrijft beter dan de andere. We weten echter hoe vaak ook hier de subjectiviteit een rol speelt.
Het is moeilijk, maar we geraken er wel uit. De perfectie is (nog) niet van deze wereld.

Thierry Deleu


Tafelspeech op het banket in de hotelschool Ter Duinen in Koksijde na de voorstelling en receptie van het eerste jaarboek op 3 december 2008.

Toen ik de chef van een restaurant hoorde zeggen dat hij bij “De 33 Meesterkoks van België” behoorde, - en ik zag hoe zijn ogen straalden -, kreeg ik ineens een inval die tot dit initiatief zou leiden. Ik zou een club van “De 33 Meesterdichters van Vlaanderen” stichten! De kogel was door de kerk; er was geen ontkomen aan: de gastronomie en de kunst van het dichten vonden elkaar en het was liefde op het eerste gezicht! Het aantal “Meesterdichters” werd nadien tot 50 uitgebreid.
Toen ook de roep uit Nederland aanhield, werd het genootschap uitgebreid tot “De 50 Meesterdichters van de Lage Landen bij de zee”.

Waar kon het initiatief zich beter thuis voelen dan bij “De Orde van de Scheermesjes”, een ludieke online ridderorde in Vlaanderen en Nederland? Bovendien is het toekennen van de eretitel “Meesterdichter” té arrogant om niet het relativerende adjectief “ludiek” mee te krijgen.

Een “Meesterdichter” is iemand die uit bescheidenheid het woord nooit zelf in de mond neemt. Hij of zij beschouwt zichzelf veeleer als de “allerbeste tweederangsdichter”. Het initiatief is een te boek gestaafd pleidooi voor tweederangsdichters, niet omdat zij geen mooie poëzie schrijven, wel omdat ze te weinig aandacht krijgen.
Bovendien zijn er heel weinig echte eersterangsdichters. Het zijn ongetwijfeld de “tweederangs” die mij en de meesten van ons tot de poëzie hebben gebracht. Zoals wijlen Herman de Coninck schreef: “Ik vermoed dat zulks ook voor elke poëzielezer geldt. Je begint niet te vrijen met Brigitte Bardot, je begint met je buurmeisje.”

Toen ik zelf nog poëzieles gaf aan jongens en meisjes die daar helemaal niet om gevraagd hadden, vroegen ze mij: “Moeten wij dat kennen voor het examen?” “Neen, voor het leven,” antwoordde ik. Poëzie dient nergens voor en dat is juist haar verdienste! Poëzie hoort niet thuis bij de “Maatschappij tot Nut van het Algemeen”!

Dichters streven naar onsterfelijkheid, daar kun je niet onderuit! Zij die zeggen dat ze dichten uit pure liefde voor de poëzie, koesteren deze onsterfelijkheid minder nadrukkelijk, maar even bewust.

De eretitel “Meesterdichter” is inhoudelijk een boze reactie - en als je boos bent, is geen overdrijving overdreven - op de discriminerende positie waarin zovele goede dichters zich bevinden. Zij vinden geen uitgever, ze hebben weinig naambekendheid, ze krijgen geen overheidssteun, ze worden weinig gerecenseerd, ze worden slechts sporadisch door de bibliotheken aangekocht, kortom: zij blijven - hoe mooi hun gedichten ook zijn - lokale vedetten die, indien ze enkele persmaatjes hebben, worden opgevoerd als regionaal nieuws.

“De 50 Meesterdichters van de Lage Landen bij de zee” eist zelfbewust de aandacht op en verwacht medewerking van iedereen die in het land(schap) van de poëzie aan het werk is. Ik noem ze nogmaals op: uitgevers, de media, critici, de overheid, het privé en de lezers. De 50 dichters maken met elk één gedicht hun opwachting voor een audiëntie bij de daarjuist geciteerde spelers.

Als voorzitter van dit exclusieve genootschap, en na overleg met mijn dichtende vrienden uit de geciteerde ridderorde, heb ik geselecteerd uit de toegezonden gedichten. Over de niet gekozen dichters wil ik geen kwaad woord kwijt.

Het jaarboek is niet zoals een klassieke bloemlezing, waarin gedichten zijn gebundeld volgens een thema of in het zog van een school, een stroming of een beweging. Het jaarboek kan dan ook niet op deze criteria worden afgewogen en/of afgerekend.
Ik hoop dat de “50 Meesterdichters” in Vlaanderen en Nederland met enthousiasme de boodschap zullen uitdragen: indien elke dichter een gelijke kans krijgt van hen die met de poëzie zijn begaan (of het toch beweren), zullen er geen eersterangs- en tweederangsdichters meer bestaan, maar dichters, goede en minder goede..

Tot besluit wil ik de minister van Cultuur uitnodigen om het decreet houdende de oprichting van een Vlaams Fonds voor de Letteren te herschrijven.
Welke is de positie van de auteur indien het decreet stelt dat productiesubsidies alleen door uitgevers kunnen worden aangevraagd en verkregen en dat stimuleringsbeurzen niet kunnen worden toegekend voor uitgaven “in eigen beheer”?
Het Fonds mag zich niet meer lenen tot het ondersteunen van enkel erkende uitgeverijen. Niet de uitgever (tenzij die dezelfde persoon als de auteur) moet worden ondersteund maar de individuele auteur (waar en hoe hij ook uitgeeft).

Ik wijs met de vinger naar de grote bedragen voor “grote” auteurs die al hun hele carrière overmatig gehonoreerd worden, de kleine bedragen (indien ze bij een erkende uitgever onderdak vonden) voor de “kleine” auteurs en de non-subsidiëring voor de auteurs die geen uitgeverij vonden. Literatuur beoordelen is geen sinecure. Heeft het niet alles met smaak te maken? Wie is een goede auteur? Wat is goede literatuur? Kwaliteit is het enige valabele criterium!

Wat is het resultaat van de huidige foute subsidiëringpolitiek?
Auteurs zoeken ijverig (en soms vergeefs) naar media-impact en sponsoring, nemen ijverig deel aan wedstrijden, creëren een eigen uitgeverij, storten zich vol overgave op het nieuwe fenomeen “print-on-demand”, stampen e-zines uit de grond, prostitueren zich. Maar blijven gefrustreerd toekijken hoe de grote uitgevers, met in hun zog de grote auteurs, de overheid leegmelken.

Ik kan het probleem niet oplossen. Wie kan het beter dan de auteur zelf, de uitgever, de redacteurs, de overheid, de adviseurs, in een aantal rondetafelgesprekken zoals informateurs doen om een haast onmogelijke regering te vormen met tegengestelde ideeën en belangengroepen. “De 50 Meesterdichters van de Lage Landen bij de zee” dient zich aan als gesprekspartner.

Thierry Deleu

19 december 2008

HETZELFDE GEDICHT STEEDS WEER



LIES VAN GASSE,
DE REVELATIE VAN DICHTERLAND 2008















Lies Van Gasse (25) uit Sint-Niklaas publiceerde haar debuutbundel Hetzelfde gedicht steeds weer bij uitgeverij Wereldbibliotheek. Een entree door de grote poort!
Zij geeft les plastische opvoeding aan de Landbouwschool en tekenles aan de Academie voor Schone Kunsten in Sint-Niklaas. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat de illustraties in de bundel van haar hand zijn.
Taal was bij haar thuis heel dominant, haar ouders waren beiden germanisten en erg belezen.

Zij publiceerde reeds vaker in literaire tijdschriften, ze trad op in Vlaanderen en Nederland, profileerde zich als recensente. Wat mijn verwondering (bewondering) opwekt, is het feit dat zij ook in het Italiaans gedichten schrijft. Op erg jonge leeftijd viel zij dikwijls in de prijzen, vooral de Poëzieprijs van de Stad Harelbeke (zowel die voor jongeren als die voor volwassenen) en de Pieter Geert Buckinx-Poëzieprijs 2007 vielen bij kenners in het oog.

Hetzelfde gedicht steeds weer bevat veertig sfeergedichten.
Lies Van Gasse is voor mij de revelatie van 2008: associatief sterke poëzie, met mooie wendingen en verrassende beelden! Ieder kind is een kunstenaar, het is alleen moeilijk en een te blijven wanneer je groot wordt. Lies Van Gasse is een uitzondering op de regel.

Ik hou van de titel, die ondubbelzinnig aangeeft, waar het om gaat: “Dit is mijn opdracht, dit is mijn missie.” Slaagt zij hierin? Schrijft zij iedere keer hetzelfde gedicht?
Hier is duidelijk een dichter aan het woord die perspectieven biedt voor een grote carrière. Haar debuutbundel is samenhangend en overstijgt - en dit is uitzonderlijk - het individuele gedicht. Met andere woorden: zij schrijft poëzie die uit gedichten bestaat. En een gedicht kan soms - heel zelden - een betere vorm krijgen. Haar gedichten geven blijk van een ongewoon dichterlijke stem.

Toch mag je uit wat ik hierboven schrijf, niet concluderen dat zij ontspannen schrijft, “uit de losse pols”, zonder studie of lectuur, zonder invloeden, moeiteloos, dit is niet zo. Schrijven heeft ook te maken met aandacht voor de wereld om je heen, met dingen oppikken en die op een eigenste wijze verwerken. En toch lijkt Lies Van Gasse veeleer een spontane dichter, veel minder bewust, meer met inhoud bezig: haar voeling met kunst lijkt wel Zuiders. Zij speurt de horizon af naar dichterlijke elementen, facetten van het leven die haar intrigeren, zij is minder geïnteresseerd in een verhaallijn, zij is soms on-Vlaams en explicieter Italiaans in haar poëzie.

De eerste heeft mij verleid, ik wil haar ontmoeten, mij laten inpalmen, in haar opgaan, omdat zij leeft zoals ik leven wou, Ze kon dwalen, en toen ik haar ontmoette, was het te laat. We zijn gehavend.
Ik geloof het niet, want de dichter is rusteloos, ze zoekt zich een weg over de breedte van een moeras... Ze moet woorden sparen voor de overtocht. Toch wil zij het huis bewonen, de huiselijkheid beleven, maar het lukt haar niet, want Er vlekt een boom in de gang./Haar takken buigen zich/over wat er staat. En als ze een man in huis wil, komt ze niet verder dan zijn handen.

De dichter vindt geen evenwicht, - of dit evenwicht is wankel, - Even voor de ochtend en alweer/ligt ze te praten met zichzelf. Ze wil opstaan en de trappen/voelen kraken van landerigheid.//In de kast een luide lepel rapen./Zien hoe zelfs de honing huilt.

Zij zoekt soelaas in de herinnering. I remember april: een heldere ochtend, een zachte wind, koffie dampend aan het raam, dauwdruppels op spinrag. De herinnering aan april is als een plots geschenk van helderheid.
Zij herinnert zich zijn stem zacht, zijn aanraking licht, tevreden glijden voeten in het zand,/woelt een hand in het haar.
Op een zondag, midden winter is daar ineens, die mooie dag.//Een duif. Ze zat onder zijn huid.
De dichter vindt de liefde als de streling/van het tapijt.’Ook wij zijn vast.

Het was een zondag, midden winter
toen hij in de deuropening stond.
Hij was niet de allermooiste,
ook al had hij dan haar hart gestolen.

Hij was niet de allerliefste.
al had hij dan de mond getuit
en zacht voor haar gefloten.

De dichter houdt van de zee. Zij is de zee. In de duinen, plots in de verte/staat een ranke pianist. Zij denkt, geen denken aan, ik neem hem. Zij wonen in het blauwe huis waar zij schrijft en hij musiceert.

Zoals de zee het land kust, zo
zuigt hij zich tegen mijn huid



Was ik maar in toetsen opgedeeld,
had ik maar een toonladder als huid.

Dit zijn twee fascinerende beelden waarvan er vaker voorkomen in haar debuutbundel, geen effectpoëzie waaraan jongeren zich soms verbranden, maar breekbare verzen die niet thuishoren op poetryslams.

Het valt mij ook op dat Lies Van Gasse in haar gedichten taal en leven op hetzelfde niveau plaatst. Zij schrijft subtiele poëzie, de wijze waarop zij dagdagelijkse ingrediënten mixt in een verdicht woordenspel, dat spreektaal omtovert in een nieuwe taal en een bedrieglijke eenvoud. Zij moet schijnbaar geen moeite doen om een gedicht precies op papier te krijgen, maar deze indruk is vals: Van Gasse werkt aan taal waardoor het gedicht exclusief wordt, ook al herken je de gevoelens, zoals verlangen, intimiteit, angst, verlies en hoop.

Ook in Over iets wat ze vergeet drukt de dichter onzekerheid uit: Hoezeer kan men vertrouwen/op dit gras?//We weten dat de dageraad/bedrieglijk is. Zij is al eens ontgoocheld, maar Het zou altijd wel wat beter zijn/de tweede keer.

Haar poëzie is sterk relationeel naar de inhoud en indrukwekkend talig naar de vorm. Vooral haar meervoudige persoonlijkheid (zij is de droefste, zij is de gedachte die haar wakker houdt, vooral is zij die Ergens in een hoek zit, mij veruit de liefste) maakt het sociaal verkeer niet gemakkelijk. Ze wil een man in huis, maar Verder/dan zijn handen kwam ze niet, hij is Een duif./Ze zat onder zijn huid. Zij kent de liefde: Dan kruipen we in holtes langs elkaar. Zij leest met hem haar woorden, hij leest met haar zijn bladmuziek.

Lies Van Gasse is ongetwijfeld une femme poète pure: haar poëzie is ritmisch, beeldenrijk, taalvast. In haar gedichten raak je makkelijk binnen, maar je raakt er moeilijk uit. Neen, zij is geen voorbijganger. Waarom? Omdat zij haar vak beheerst, omdat zij nadenkt, vijlt, omdat zij wikt en weegt.
Met een schat aan originaliteit dicht zij het afscheid in suggestieve beelden (zij is beeldend kunstenaar, zij kijkt eerst, zij leest laatst):

En voor hij weggaat, neemt hij
haar nog bij de hand, de lippen
op haar ingepakte lichaam.



En als hij weggaat kleuren ramen,
suist gemompel donkerzwart.



En als hij weg is, grijnst de muur,
fluiten deuren zacht.Vingers kruipen in de huid
en een oude kop koffie jammert.

Opvallend in de bundel zijn eenvoudige banale ingrediënten die je dag kleuren, zoals: verdrinken tussen kopjes koffie, kuste tegels en vast tapijt, een luide lepel, koffie, dampend aan het raam, een bloempot, zijn kousen onder het bed, rammelende ribbenkast.
Bij deze woorden verwacht je nieuw-realistische gedichten, maar integendeel: de poëzie van Lies Van Gasse baadt in een intimistische sfeer waar plaats is voor lyriek, (vleselijke) liefde, verlangen en ontgoocheling. Zij weet alle woorden die zij filtert, een dichterlijke stem te geven.

Lies Van Gasse is voor mij de beste verrassing van 2008. Ik noem haar geen belofte, maar een gerijpte jonge dichter die de “gevestigden” naar de kroon steekt!


Thierry Deleu

Lies Van Gasse, Hetzelfde gedicht steeds weer, Wereldbibliotheek, Amsterdam, 2008, ISBN 978 90 284 2273 5

Geplukt uit ED.nl - Google Nieuws 18.12.2008

De Nederlandse literatuur van 2008:
Het viel niet mee

door Theo Hakkert.


Nederlandse auteurs publiceerden ook in het achter ons liggende jaar mooie werken, maar de echte sensationele boeken kwamen uit andere taalgebieden. En 2009 belooft nu al drie nieuwe meesterwerken uit het buitenland. Een terug- en vooruitblik.

Januari was vroeger een rustige maand in de letteren. Het idee was dat lezers boeken kochten in de feest- en cadeaumaand december. In februari begon dan de opbouw richting Boekenweek. Maar wie als uitgever omzet wil en moet draaien, kan zich geen rustige periode veroorloven, ook geen stille januarimaand. De omslag was in januari 2005. Die maand verschenen twee romans die daarna zouden uitgroeien tot de meest spraakmakende sellers van dat jaar: Knielen op een bed violen van Jan Siebelink en Joe Speedboot van Tommy Wieringa. Mede hierdoor begon het literaire jaar 2008 - in de categorie Nederlandstalige fictie - vroeg, met een serie ’grote namen’ die nieuw werk publiceerden. Maar hier werd ook meteen een andere toon gezet: het viel niet
mee. Nelleke Noordervliet, Rascha Peper, Joke J. Hermsen. Meer dan aardig, maar niet zo goed, laat staan beter dan we gewend waren. Alleen Charlotte Mutsaers (Koetsier Herfst) en Doeschka Meijsing (Over de liefde) overtuigden volledig. Dat Meijsing voor haar roman de AKO Literatuurprijs ontving was terecht, en een bevestiging van de hierboven geschetste tendens.
Bernlef schreef het Boekenweekgeschenk, niet zijn beste boek. Tal van auteurs volgden - Allard Schröder, Jaap Scholten, Leon de Winter, Wanda Reisel, Jan Siebelink, Hans Münstermann. Het is gevaarlijk om met dit soort opsommingen te komen, maar van ieder van deze zes schrijvers zijn betere boeken verschenen. Geldt ook voor Anna Enquist en zelfs voor Arnon Grunberg, wiens Mijn oom erg goed is, maar geen moment zijn monumentale Tirza kan doen vergeten. Christiaan Weijts, een van de beste debutanten van afgelopen jaren, kwam met een mooie tweede roman, maar die leek te veel op zijn eerste. A.F. Th. van der Heijdens eerste verhalenbundel in dertig jaar, Gentse lente, bleek een onevenwichtige bloemlezing uit wat nog voorhanden lag. Eigenlijk was er maar één auteur die zich significant ontwikkelde. Erwin Mortier zette met Godenslaap, zijn grootste roman tot nu toe, een flinke stap voorwaarts.
Anders, maar niet noodzakelijkerwijs beter dan zijn hoogwaardige eerdere werk was Godverdomse dagen op een godverdomse bol van Mortiers landgenoot Dimitri Verhulst. Een geschiedenis van de mensheid in 186 pagina’s.
De sensationele boeken kwamen uit andere taalgebieden, maar dat is ook een strijd die niet te winnen valt natuurlijk.
Bovendien waren er elders ook schrijvers van naam die niet over hun eigen lat wisten te springen. Philip Roth bijvoorbeeld, wiens De verontwaardiging ruw een oplopende reeks prachtromans onderbrak. Andere boeken waren onontkoombaar. In De welwillenden van Jonathan Littell verkeert de lezer negenhonderd ongemakkelijke pagina’s lang in het duivelse brein van oud-SS’er Max Aue, die zijn sinistere inspanningen tijdens de jodenvervolging
overdenkt.
Nog meer oorlog in Vasily Grossmans Leven & ramp; Lot. De verschrikkingen van Stalingrad, het communisme en de Sovjetunie in een boek dat qua scope te vergelijken is met Tolstoj en qua verfijning met Tsjechov. En over verfijning gesproken. Jhumpa Lahiri liet in haar bundel samenhangende verhalen Vreemd land op subtiele wijze zien dat ook zacht botsende culturen tot grote schade, zoniet een total loss kunnen leiden.
De hoofdpersoon van Paul Austers Man in het duister droomt - tijdens slapeloze nachten! - over een Amerika in burgeroorlog. Zijn kleindochter rouwt om haar in Irak gedode vriend. Een briljant en aangrijpend spiegelspel, dat hoopvol eindigt. Bij de vijf van dit jaar moet zeker ook de biografie die Jonathan Coe schreef over de Engelse cultauteur B.S. Johnson worden genoemd. Een schrijversbiografie zonder weerga. Uitgever Querido gaf, in een houten doosje, bovendien Johnsons ’roman in losse katernen Ongeluksvogels uit. Wat een moed, wat een pracht.
Nog gevaarlijker dan generaliserend het lopende jaar beoordelen, is vooruitkijken naar 2009. Er is echter een drietal boeken, dat in vertaling gaat verschijnen en al in andere talen beschikbaar is. Op basis daarvan kan zonder gevaar en moeite worden voorspeld dat de volgende drie boeken voor veel leesplezier gaan zorgen.
In de eerste plaats: 2666 van Roberto Bolaño (1953-2003). Het grotenagelaten meesterwerk van de Chileen werd gekozen bij de drie beste Latijns-Amerikaanse romans van de afgelopen vijfentwintig jaar. De VS heeft de vertaling inmiddels klaar, Duitsland bijna, Meulenhoff komt ermee in april.
Helemaal hot, Bolaño. Een roman die een hele literatuur definieert, schreef een criticus.
Ten tweede: Het museum van de onschuld van Orhan Pamuk. De roman waar Nobelprijswinnaar Pamuk, tussen zijn andere boeken door, zijn hele leven aan heeft gewerkt. Inmiddels is het al in het Duits vertaald en het is sénsationeel. Over de obsessie van een man voor een nichtje, die zo uit de hand loopt dat hij een museum rond haar bezittingen bouwt en zelfs de namen van boten gaat noteren, die zij mogelijk bij wandelingen door de haven heeft gezien.
Ten derde: Netherland van Joseph O’Neill. De roman stond op de longlist voor de Booker Prize. Zelden een zo Nederlands boek in het Engels gelezen. De streek rond Den Haag komt regelmatig in het boek ter sprake. O’Neill woonde lang in Nederland. Over de vriendschap van een in Nederlandopgegroeide man met een uit Trinidad afkomstige cricketliefhebber in de VS.
De roman gaat in vertaling Laagland heten. En is januari alweer uit? Tommy Wieringa’s nieuwe roman zou volgende maand uitkomen, maar dat wordt april.

Theo Hakkert

Hilde Boulanger - persbericht

Beste poëzieliefhebber, beste vrienden,


HILDE BOULANGER, laureate van Land van Dendermonde, poëziewedstrijd Davidsfonds Dendermonde, nodigt U van harte uit op de voorstelling van haar eerste dichtbundel:

tot zilt verstild

in de Reynoutzaal van het Stadhuis, Grote Markt Dendermonde, op zondag 29 maart 2009 om 10 u, in samenwerking met het Davidsfonds Dendermonde en de dichterscollectieven Mengmettaal en Verba.

Programma:
Voorwoord: Pascale Diericks-Roels, voorzitter van het Davidsfonds Dendermonde.
Inleiding: Christina Guirlande, schrijfster, dichteres en criticus.
Presentatie: Lieve Devijver, dichteres en Coördinator van Mengmettaal.
Voordracht: Lieve Devijver, Christina Guirlande, Danny Rega en Hilde Boulanger.
Slotwoord: Willy Kuijpers, Ere-Vlaams volksvertegenwoordiger, burgemeester van Herent en echtgenoot van Lieve Devijver.
Muzikale intermezzo’s: Pianist Stefaan Beeckman.
Intekenen op en signeren van de bundel.
Receptie.

Op latere datum zal U een uitnodiging en intekenstrook ontvangen.
Vrijblijvend: een restaurantje op de Grote Markt zal gereserveerd worden: een unieke gelegenheid om na te praten onder vrienden en om de Ros Beiaardstad te (her)ontdekken!

Ik wens U vrolijke kerstdagen en gezellige eindejaarsfeesten!

Hilde Boulanger
Begonialaan,46
9280 Lebbeke
Tel.052 224971
hilde.boulanger@telenet.be

18 december 2008

VERRASSEND NIEUW INITIATIEF

VERRASSEND NIEUW INITIATIEF VAN
Razor’s Edge Editions
De Geletterde Mens - The Razor
Thierry Deleu

EEN PROMOBOEK VOOR AUTEURS

onder de auspiciën van The Order of the Razorblades, online Vlaams-Nederlandse ridderorde

15 auteurs stellen hun nieuwste boek voor in een promoboek

Dedicaties


Talrijke nieuwe boeken zijn op komst om hun rentree te maken in het literaire 2010. Het lijkt wel een grote zee waarin de lezer moet duiken om zijn selectie te maken. Niet te doen, niet alleen omdat er zoveel vissen rondzwemmen, maar omdat de lezer de kleine vissen niet eens opmerkt of vindt, ze vallen niet op of ze schuilen voor de grote.

Op initiatief van de auteurs/dichters die lid zijn van “De Orde van de Scheermesjes” (zij die ook aan de wieg stonden van “De 50 Meesterdichters van de Lage Landen bij de zee”) zoek ik 15 auteurs die hun nieuw boek (verhalen, roman of essay) willen voorstellen in een promoboek dat de naam Dedicaties krijgt.

Eén voorwaarde: de auteur geeft zijn boek niet uit bij een “officiële uitgeverij” (omdat het manuscript niet werd aangenomen of omdat hij/zij de regels van de commercie niet wenst te volgen).

Het nieuwe boek wordt niet geselecteerd op grond van thema, stijl, visie, maar uitsluitend op kwaliteit. Dit is geen gemakkelijke opdracht voor selectie, maar moeilijk gaat ook.

Wat komt er in Dedicaties?
De auteur stuurt via e-mail een fragment op uit zijn nieuw boek, max. 6 blz. A4din. Bovendien stelt hij/zij het boek voor in 20 regels (+ vermelding prijs en rekeningnummer, zijn/haar (e-mail)adres). Hierin legt hij/zij uit waarom hij/zij dit thema koos, deze constructie, deze uitwerking, welke emoties en reflecties hij bij de lezer wil opwekken. Kortom: de auteur dedicaceert zijn/haar boek aan de lezer! Hij/zij mailt ook een beknopte bibliografie door en een foto van hem/haar (kleur of zwart-wit).

Dit is een originele manier om contact te krijgen met de lezer, om toch als kleine vis in de grote zee waarvan sprake gezien te worden. Dedicaties is een uitnodiging om het (te verschijnen) boek te lezen en aan te kopen.

In opdracht van “De Orde van de Scheermesjes” en in navolging van het succesvolle initiatief “De 50 Meesterdichters” hoop ik 15 auteurs te kunnen voorstellen die niet over de commerciële kanalen (uitgeverijen) en overheidssteun (subsidiëring) beschikken om hun werk te promoten.

“Razor’s Edge Editions” verzorgt de uitgave en brengt het promoboek in de pers en bij de potentiële lezer via persberichten en activiteiten. Hierdoor maakt de uitgeverij het nieuwe boek van de auteur (dat in 2010 verschijnt) bekend bij duizenden lezers. Via de info in het promoboek kunnen zij het nieuwe boek bij de auteur zelf aankopen!

- De auteur verbindt er zich toe geen honorarium te eisen en verzaakt aan zijn/haar auteursrecht voor het geselecteerde fragment.
- Zijn/haar bijdrage in de productiekosten en de publiciteit bedraagt 15 € over te schrijven op 000-0900214-54 van Thierry Deleu, 8670 Oostduinkerke.
- Hij/zij verplicht er zich toe drie exemplaren te kopen.
- Wanneer zijn/haar boek verschijnt, verbindt de auteur zich ertoe een presentexemplaar (dat een recensie krijgt) te sturen aan Thierry Deleu.

De kopij en de dedicatie worden per e-mail gestuurd aan thierry.deleu@skynet.be.
Het promoboek verschijnt einde 2009.

Suggesties om het initiatief te verbeteren, zijn altijd welkom

Thierry Deleu